Boru Çap Hesaplama Aracı

Boru çapı, ihtiyaç duyulan su debisi ve kabul edilebilir su hızına göre hesaplanır. Formül: D = √(4Q / πv) şeklindedir. Q = debi (m³/s), v = su hızı (m/s). Ev bağlantıları için 0.5-1.5 m/s hız önerilir.

Küçük bahçe (1-5 fıskiye): 20-25mm. Orta bahçe (5-10 fıskiye): 32-40mm. Geniş alan: 50-63mm. Tarımsal ana hat: 63-110mm.

İçme suyu: 0.5-2.0 m/s, sulama: 1.0-2.5 m/s, yangın: 3.0-4.0 m/s. Hız arttıkça basınç kaybı ve gürültü artar.

Hazen-Williams formülüyle hesaplanır. Boru çapı, uzunluğu, pürüzlülük katsayısı (PE için C=150) ve debiye bağlıdır.

Tek daire: 20mm. 2-4 daire: 25mm. 5-10 daire: 32mm. Apartman ana hat: 50-63mm.

DN (Diameter Nominal) referans çaptır, gerçek boyutu ifade etmez. DN25 borunun dış çapı 32mm'dir. PE borularda mm, metal borularda DN kullanılır.

Hesaplanan çap 1.2-1.5 güvenlik katsayısıyla çarpılır. Gelecekteki kapasite artışı ve hat kayıplarını karşılar.

Bernoulli denklemi gereği hız artarsa basınç düşer. Dar boruda hız yükselir, kayıp artar. Optimum hız ev tesisatında 0.5-1.5 m/s'dir.

Kova testi: 10 litre 20 saniyede dolarsa debi = 0.5 lt/s = 30 lt/dk. Ev ve bahçe uygulamaları için yeterlidir.

Suyun boru cidarına sürtünerek kaybettiği enerjidir. PE boru (C=150) çelik borudan (C=120) daha düşük kayıp yaratır.

Akışın laminer veya türbülanslı olduğunu belirler. Re < 2300 laminer, Re > 4000 türbülanslı. Türbülanslı akışta kayıp daha yüksektir.

Her 10m yükseklik ≈ 1 bar kayıp. 5. kata su çıkarmak için ~1.5 bar ek basınç gerekir.

Toplam kayıp = her bölümün kayıpları toplamı. Debi sabit kalır, en dar bölüm en yüksek kaybı yaratır.

Paralel hatlarda debi bölünür, basınç kaybı eşitlenir. Geniş alan sulama ve bina şebeke tasarımında kullanılır.